Kadry i Płace w Administracji

Strona główna » Maj – Czerwiec 2018 » Stosunek pracy » Ochrona przedemerytalna wobec zmian przepisów
 
Ewelina Gumienna

Ochrona przedemerytalna wobec zmian przepisów

Wraz z wprowadzeniem 1 października 2017 r. zmian do ustawy o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych obniżających wiek uprawniający do emerytury zmniejszeniu uległ również wiek, po osiągnięciu którego nie można pracownikowi wypowiedzieć umowy o pracę.

Podstawową gwarancję zatrudnienia przed osiągnięciem wieku emerytalnego daje art. 39 kp. Przepis ten wskazuje, że pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku. Zgodnie z poprzednim brzmieniem ustawy z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (DzU z 2012 r., poz. 637 ze zm.), która weszła w życie 1 stycznia 2013 r., wiek emerytalny zarówno dla kobiet, jak i mężczyzn został stopniowo wydłużony docelowo do 67 lat. Moment osiągnięcia uprawnień do emerytury określono wg dat urodzenia, osobno dla obu płci. W przypadku kobiet docelowy wiek zostałby osiągnięty w 2040 r., a więc po 28 latach od rozpoczęcia jego podnoszenia o 7 lat (z 60  lat do 67 lat), a w przypadku mężczyzn podnoszenie wieku o 2 lata (z 65 lat do 67 lat) trwałoby 8 lat i zostałoby osiągnięte w 2020 r.

Wcześniej każdy, kto chciał ustalić termin, od kiedy zaczyna biec ochrona jego stosunku pracy, musiał najpierw sprawdzić datę osiągnięcia swojego wieku emerytalnego, a następnie odjąć 4 lata. Wiek pracownika, który wkroczył w okres ochronny, był więc różny w zależności od daty urodzenia danej kobiety lub mężczyzny. Ustawodawca w obecnym brzmieniu ustawy wprowadził od 1 października 2017 r. nowy (obowiązujący przed poprzednią zmianą) wiek emerytalny, tj. 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

Ochronie przedemerytalnej będą podlegały wszystkie kobiety aktywne zawodowo od momentu ukończenia 56 lat oraz wszyscy mężczyźni od 61 roku życia.

Przepisy przejściowe

Ustawą z dnia 16 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (DzU z 2017 r., poz. 38 ze zm.) wprowadzono przepisy przejściowe regulujące sytuację ochrony przedemerytalnej aż do 1 października 2021 r. W art. 28 tego aktu wskazano, że pracownicy, którzy w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy (1 października 2017 r.) są objęci ochroną stosunku pracy wynikającą z art. 39 kp, lub osoby, które byłyby objęte taką ochroną, jeżeli w tym dniu pozostawałyby w stosunku pracy (ale obecnie są bez pracy lub prowadzą własną firmę), od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (od 1 października 2017 r.) korzystają z takiej ochrony stosunku pracy aż do osiągnięcia poprzednio ustalonego wyższego wieku emerytalnego wynikającego z przepisów obowiązujących do 30 września 2017 r.

Mimo że pracownikowi został obniżony wiek emerytalny, zachowa on ochronę zatrudnienia do upływu 4 lat od jej rozpoczęcia.

Przykład 1

Pani Agnieszka urodziła się 18 stycznia 1959 r. i według poprzednio obowiązujących przepisów rozpoczęła ochronę przedemerytalną 18 lutego 2017 r., gdyż wiek emerytalny osiągnęłaby 18 lutego 2021 r. (62 lata i 1 miesiąc). Po wprowadzeniu 1 października 2017 r. obniżonego wieku emerytalnego pani Agnieszka będzie mogła przejść na emeryturę już od 18 stycznia 2019 r. (gdy ukończy 60 lat), jednak ochrona przed wypowiedzeniem jej umowy o pracę będzie nadal trwała, czyli aż do 18 lutego 2021 r.

Ponadto według art. 29 ustawy nowelizującej ustawę o emeryturach i rentach z FUS pracownicy, którzy 1 października 2017 r. nie byli objęci ochroną stosunku pracy wynikającą z art. 39 kp i osiągną wiek emerytalny, wynoszący dla kobiet 60 lat i dla mężczyzn 65 lat, przed upływem 4 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy podlegają ochronie stosunku pracy, o której mowa w tym przepisie, przez okres 4 lat, licząc od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, także wówczas, gdy upływ tego okresu przypadnie po osiągnięciu wieku 60 lat przez kobiety i 65 lat przez mężczyzn.

Dotyczy to wszystkich kobiet urodzonych od lipca 1959 r. do września 1961 r. oraz mężczyzn urodzonych od października 1954 r. do września 1956 r.

[...]

Ewelina Gumienna
specjalista prawa pracy

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.
Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.