Kadry i Płace w Administracji

Strona główna » Maj - Czerwiec 2019 » Ubezpieczenia społeczne i podatki » Zasiłek opiekuńczy na dziecko niepełnosprawne
 
Krzysztof Sprutta

Zasiłek opiekuńczy na dziecko niepełnosprawne

Przyjrzyjmy się nowym uprawnieniom rodziców niepełnosprawnych dzieci, wprowadzonym nowelizacją ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej. Co zmieniają nowe przepisy? Komu obecnie należy się zasiłek opiekuńczy? Jakie wymagania należy spełnić, aby otrzymać zasiłek?

6 czerwca 2018 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz niektórych innych ustaw1. Wprowadziła ona nowe uprawnienia do zasiłku opiekuńczego rodzicom, którzy opiekują się dziećmi z orzeczeniem o niepełnosprawności, ze wskazaniem konieczności opieki lub pomocy innej osoby, oraz dzieci z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nowe uprawnienia dotyczą rodziców opiekujących się dziećmi w wieku do lat 18, które posiadają orzeczenie o niepełnosprawności, ze wskazaniem konieczności opieki lub pomocy innej osoby, lub posiadające orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Nowe okresy zasiłkowe dla tych osób wydłużono z 14 dni do 30 dni dla dzieci niepełnosprawnych mających ukończone 14 lat.

Zmiany

Przed wejściem w życie cytowanej zmiany zasiłek opiekuńczy przysługiwał ubezpieczonemu nie dłużej jednak niż przez okres:

  • 60 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad chorym dzieckiem do 14 lat i zdrowym dzieckiem do 8 lat;
  • 14 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad chorym dzieckiem powyżej 14 lat lub innym członkiem rodziny.

Od 6 czerwca 2018 r. zasiłek opiekuńczy2 przysługuje także w razie konieczności sprawowania opieki nad:

  • chorym dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat;
  • dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat w przypadku:

a) porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki;

b) pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne.

Zróżnicowanie limitu okresu zasiłku opiekuńczego jest uzależnione od kryteriów wskazanych w ustawie, m.in. wieku dziecka, legitymowania się orzeczeniem o niepełnosprawności, a także od charakteru sprawowanej opieki, mianowicie, czy jest ona sprawowana nad zdrowym czy chorym dzieckiem.

Zasiłek opiekuńczy z tego tytułu przysługuje przez okres nie dłuższy niż 30 dni w roku kalendarzowym. Jeżeli jednak zachoruje dziecko niepełnosprawne, które nie ukończyło 14 lat, albo ubezpieczony opiekuje się dzieckiem niepełnosprawnym w wieku do 8 lat, gdyż poród, choroba albo pobyt w szpitalu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się tym dzieckiem, uniemożliwia im sprawowanie opieki, zasiłek opiekuńczy przysługuje według dotychczasowych zasad, czyli 60 dni w roku kalendarzowym.


Przykład 1

Ubezpieczona ma niepełnosprawne dziecko w wieku 5 lat oraz dziecko w wieku 11 lat. W styczniu otrzymała zasiłek opiekuńczy – 21 dni z tytułu sprawowania opieki nad chorym dzieckiem niepełnosprawnym w wieku 5 lat. W lutym ojciec dziecka wystąpił o zasiłek opiekuńczy z tytułu opieki nad tym samym chorym dzieckiem niepełnosprawnym na okres 20 dni, przedkładając zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA. Ubezpieczonemu przysługuje prawo do zasiłku opiekuńczego za cały okres, gdyż w tym wypadku limit 30 dni wypłaty zasiłku opiekuńczego w danym roku kalendarzowym nie ma zastosowania, z uwagi na fakt, że chore dziecko niepełnosprawne ma mniej niż 14 lat. Ponadto w przypadku korzystania z zasiłku opiekuńczego na dziecko w wieku 11 lat może być jednak wykorzystany w liczbie 19 dni do końca roku kalendarzowego ( 21 dni + 20 dni = 41 dni).


Niepełnosprawne dziecko

Opieka wyłącznie nad chorym dzieckiem niepełnosprawnym

Podkreślenia wymaga, że nowy 30-dniowy limit wypłaty zasiłku opiekuńczego w danym roku kalendarzowym ma zastosowanie tylko w przypadku korzystania przez ubezpieczonego z zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad:

  • dzieckiem niepełnosprawnym w związku z porodem, chorobą albo pobytem w szpitalu małżonka ubezpieczonego albo rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, które ukończyło 8 lat, ale nie ukończyło 18 lat;
  • chorym dzieckiem niepełnosprawnym, które ukończyło 14 lat, ale nie ukończyło 18 lat.

[...]

Krzysztof Sprutta
radca prawny w Dolnośląskim Oddziale Wojewódzkim NFZ we Wrocławiu, prowadzi Kancelarię Radcy Prawnego

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.
Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.