Pracownicy mają prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Teza ta jest powszechnie znana i akceptowana. Przepisy doprecyzowują stosunkowo ściśle prawa i obowiązki pracodawcy i pracownika w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy. Doprecyzowanie to następuje często zarówno w aktach wykonawczych, jak i w zakładowych źródłach prawa pracy. Zestawiając ze sobą przepisy ustaw, rozporządzeń i regulaminów pracy, uzyskujemy pełny obraz ochrony życia i zdrowia pracownika w trakcie wykonywania pracy.
Nie tylko pracownik, ale także inna osoba może świadczyć pracę, np. zleceniobiorca bądź wykonawca dzieła lub tzw. samozatrudniony. W takim przypadku powstaje pytanie, jakie uprawnienia – i zobowiązania – w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy są zasadne względem takiej osoby fizycznej. Pracodawca ma obowiązek zapewnić takiej osobie bezpieczne i higieniczne warunki pracy, ale może również zobowiązać ją do przestrzegania pewnych norm bezpieczeństwa obowiązujących w zakładzie pracy. Najczęściej osoba fizyczna, świadcząca pracę na rzecz pracodawcy na innej podstawie niż stosunek pracy, zobowiązuje się do przestrzegania regulaminu świadczenia usług, który odnosi się do wymagań w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy. Regulamin ten jest skorelowany z przepisami wewnątrzzakładowymi, np. regulaminem pracy.
Takie rozwiązanie należy ocenić pozytywnie i właściwie. Zobowiązanie to jest w istocie porozumieniem stron w przedmiocie przyjęcia na siebie obowiązków wynikających z realizacji umowy.
